Forum
   
Forum

Polecamy

Nowoczesna parafia

Papieże wobec kwestii żydowskiej

Ochrona życia – prawo a edukacja

Dekalog demokracji

Młodzi o przeszłości i przyszłości

Deklaracja europejska

Deklaracja europejska Chrześcijan Żydów i Muzułmanów

Przeciwko antysemityzmowi

Indeks nazwisk

Indeks tematów

Fundacja Kultury Chrześcijańskiej Znak

Fundacja Kultury Chrześcijańskiej Znak

Społeczny Instytut Wydawniczy Znak

Społeczny Instytut Wydawniczy Znak

Wydarzenia »

Daniel Kac laureatem nagrody im. Hirszowicza


15-10-2004 / MT

Niewidomy żydowski pisarz Daniel Kac został laureatem nagrody im. Łukasza Hirszowicza za rok 2003. Jury nagrody postanowiło go uhonorować "za wkład pisarski w upamiętnienie żydowskiego życia kulturalnego w Polsce, a w szczególności literatury żydowskiej i jej twórców".


Daniel Kac rozpoczął działalność publicystyczną w okresie dwudziestolecia międzywojennego, drukując artykuły, eseje, reportaże i opowiadania w lewicowej prasie żydowskiej. Pisał do miesięcznika "Uhojb” (Początek) wydawanego przez lwowską grupę literacką, na czele której stał znany poeta Israel Aszendorf. W 1933 r. Kac opublikował w jidysz Między granicami, cykl reportaży o życiu biedoty żydowskiej w miasteczkach między Wołyniem a Polesiem.

Po wojnie pod pseudonimem Daniel Wołyński publikował m.in. w "Literaturze", "Tu i Teraz", "Fołks Sztyme". W 1983 r. ukazała się jego praca w jidysz Cienie z popiołów, traktująca o skupisku żydowskim na Wołyniu, o jego tradycjach, zwyczajach i więzi z innymi społecznościami na tym terenie, a także o walce Żydów wołyńskich z Niemcami w latach II wojny światowej.

W 1989 r. „Miesięcznik Literacki” opublikował jego esej literacko-monograficzny Melodia słowa i harmonia treści o ostatnim w Polsce żydowskim pisarzu i krytyku literackim Samuelu Belisie Legisie. W 1993 r. wyszła książka Na krawędzi życia o życiu i twórczości Mojsze Kulbaka, znanego żydowskiego poety, prozaika i dramaturga, rozstrzelanego w 1937 r. w Mińsku pod fałszywym zarzutem szpiegostwa na rzecz Polski.

W latach 1994-1995 Daniel Kac ogłosił w języku jidysz cykl artykułów monograficznych, o znanych mu żołnierzach-Żydach biorących udział w II wojnie światowej Po drodze. W 1997 r. kilka jego opowiadań zamieściły „Więź”, „Literatura” i „Almanach Żydowski”. W 2004 r. opublikował książkę pt. Wilno Jerozolimą było. Rzecz o Abrahamie Sutzkeverze. Jest to opowieść o wybitnym żyjącym poecie języka jidysz. Krocząc śladami Sutzkevera poznajemy też Wilno, które Żydzi nazywali Jerozolimą Litwy.

Daniel Kac jest niewidomy. Od czasu, kiedy stracił wzrok, prace przeznaczone do druku dyktuje i redaguje na taśmie magnetofonowej.

Uroczystość wręczenia nagrody odbędzie się we wtorek 26 października 2004 r. o godzinie 13.00 w galerii Żydowskiego Instytutu Historycznego w "Błękitnym Wieżowcu" przy Placu Bankowym (wejście od ul. Tłomackie).

Nagroda im. Łukasza Hirszowicza za działalność naukową, artystyczną lub edukacyjną, upamiętniającą obecność, kulturę i losy społeczności żydowskiej w Polsce, została ufundowana w Żydowskim Instytucie Historycznym przez żonę zmarłego historyka, prof. dr Marię Hirszowicz. Nagroda jest przyznawana corocznie niezależną decyzją jury w składzie: prof. dr Alina Brodzka-Wald, prof. dr Jerzy Jedlicki, prof. dr Jerzy Tomaszewski oraz prof. dr Feliks Tych (przewodniczący).

Łukasz (Gidon) Hirszowicz, ur. w Grodnie w roku 1920, tuż przed wojną wyjechał na studia na Uniwersytet Hebrajski w Jerozolimie. Studiował fizykę, historię i język arabski. W roku 1948 powrócił do Polski. Pracował w Instytucie Spraw Międzynarodowych, w Szkole Głównej Służby Zagranicznej, a od roku 1954 w Instytucie Historii PAN, gdzie uzyskał doktorat i habilitację. Specjalizował się w dziedzinie najnowszej historii Iranu i krajów arabskich. Najbardziej znaną jego książką, tłumaczoną na angielski, hebrajski i arabski, była Trzecia Rzesza i arabski Wschód (Warszawa 1963). Był erudytą i poliglotą, a jego wiedza, dowcip, uczynność i charakter zjednały mu grono oddanych przyjaciół.

W marcu 1968 roku jego żona, Maria Bielińska-Hirszowicz, wówczas docent socjologii na Uniwersytecie Warszawskim, za obronę studentów działających w ruchu demokratycznym została usunięta przez ministra szkolnictwa wyższego z uczelni wraz z Leszkiem Kołakowskim, Zygmuntem Baumanem i innymi opozycyjnymi uczonymi. Rok później Hirszowiczowie wyjechali do Anglii. Łukasz otrzymał zrazu stypendium naukowe w St. Antony's College w Oxfordzie, później podjął pracę badawczą i wykłady w London School of Economics. Ponadto, w roku 1972 objął obowiązki redaktora naczelnego kwartalnika "Soviet Jewish Affairs" i pełnił je przez dwadzieścia lat, tworząc z tego czasopisma (w r. 1991 przemianowanego na "East European Jewish Affairs") cenione w świecie naukowym i politycznym źródło informacji i opinii. Zmarł w Londynie w roku 1993.

do druku

poleć stronę